سورة الواقعة
Voqea surasi
Muqarrar voqea · Воқеа сураси
Voqea surasi — Qurʼoni Karimning 56-surasi. U 96 oyatdan iborat, Makkada nozil boʻlgan. Nomi «Muqarrar voqea» maʼnosini anglatadi. Quyida suraning toʻliq arabcha matni va oʻzbekcha tarjimasi berilgan.
Boshqacha nomlari: Voqea surasi · Al-Voqea
بِسۡمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحۡمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ
إِذَا وَقَعَتِ ٱلۡوَاقِعَةُ﴿١﴾
Voqiʼa voqeʼ boʻlganda.
لَيۡسَ لِوَقۡعَتِهَا كَاذِبَةٌ﴿٢﴾
Uning voqeʼ boʻlishini yolgʻonga chiqaruvchi (jon) yoʻqdir.
خَافِضَةࣱ رَّافِعَةٌ﴿٣﴾
U, ham pastlatuvchi, ham koʻtaruvchidir.
إِذَا رُجَّتِ ٱلۡأَرۡضُ رَجࣰّا﴿٤﴾
Qachonki, yer qattiq larzaga keltirilganda.
وَ بُسَّتِ ٱلۡجِبَالُ بَسࣰّا﴿٥﴾
Va togʻlar maydalanib titilganda.
فَكَانَتۡ هَبَآءࣰ مُّنۢبَثࣰّا﴿٦﴾
Bas, tarqalgan chang-toʻzonga aylanganda.
وَ كُنتُمۡ أَزۡوَٰجࣰا ثَلَٰثَةࣰ﴿٧﴾
Va siz uch toifa boʻlganingizda.
فَأَصۡحَٰبُ ٱلۡمَيۡمَنَةِ مَآ أَصۡحَٰبُ ٱلۡمَيۡمَنَةِ﴿٨﴾
Oʻng taraf egalari. Oʻng taraf egalari ne(saodatlilar)dir?!
وَ أَصۡحَٰبُ ٱلۡمَشۡـَٔمَةِ مَآ أَصۡحَٰبُ ٱلۡمَشۡـَٔمَةِ﴿٩﴾
Va chap taraf egalari. Chap taraf egalari ne(badbaxtlar)dir?!
وَ ٱلسَّٰبِقُونَ ٱلسَّٰبِقُونَ﴿١٠﴾
Va peshqadamlar, peshqadamlar.
أُوْلَٰٓئِكَ ٱلۡمُقَرَّبُونَ﴿١١﴾
Ular (Allohga) yaqin boʻlganlar.
فِي جَنَّٰتِ ٱلنَّعِيمِ﴿١٢﴾
Serneʼmat jannatlardadirlar.
ثُلَّةࣱ مِّنَ ٱلۡأَوَّلِينَ﴿١٣﴾
Avvalgilardan koʻpchilik.
وَ قَلِيلࣱ مِّنَ ٱلۡأٓخِرِينَ﴿١٤﴾
Va oxirgilardan ozchilik.
عَلَىٰ سُرُرࣲ مَّوۡضُونَةࣲ﴿١٥﴾
Toʻqima soʻrilardadirlar.
مُّتَّكِـِٔينَ عَلَيۡهَا مُتَقَٰبِلِينَ﴿١٦﴾
Bir-birlariga roʻbaroʻ boʻlib yonboshlagan holdadirlar.
يَطُوفُ عَلَيۡهِمۡ وِلۡدَٰنࣱ مُّخَلَّدُونَ﴿١٧﴾
Atroflarida mangu yosh yigitlar aylanib yururlar.
بِأَكۡوَابࣲ وَ أَبَارِيقَ وَ كَأۡسࣲ مِّن مَّعِينࣲ﴿١٨﴾
Oqar chashma mayi toʻlatilgan qadahlar, koʻzalar va kosalar bilan.
لَّا يُصَدَّعُونَ عَنۡهَا وَ لَا يُنزِفُونَ﴿١٩﴾
Undan bosh ogʻrigʻi ham, mast ham boʻlmaslar.
وَ فَٰكِهَةࣲ مِّمَّا يَتَخَيَّرُونَ﴿٢٠﴾
Va xohlagan mevalarini olib.
وَ لَحۡمِ طَيۡرࣲ مِّمَّا يَشۡتَهُونَ﴿٢١﴾
Ishtahalari tusagan qush goʻshtini olib (aylanib yurarlar).
وَ حُورٌ عِينࣱ﴿٢٢﴾
Yana, koʻzi goʻzal hurlar bor.
كَأَمۡثَٰلِ ٱللُّؤۡلُوِٕ ٱلۡمَكۡنُونِ﴿٢٣﴾
Misoli yashirilgan dur kabi.
جَزَآءَۢ بِمَا كَانُواْ يَعۡمَلُونَ﴿٢٤﴾
Bular — qilib yurgan amallarning mukofotidur.
لَا يَسۡمَعُونَ فِيهَا لَغۡوࣰا وَ لَا تَأۡثِيمًا﴿٢٥﴾
Ular u(Jannat)da behuda, gunoh(soʻz)larni eshitmaslar.
إِلَّا قِيلࣰا سَلَٰمࣰا سَلَٰمࣰا﴿٢٦﴾
Magar «Salom, salom» deyilganini (eshitarlar).
وَ أَصۡحَٰبُ ٱلۡيَمِينِ مَآ أَصۡحَٰبُ ٱلۡيَمِينِ﴿٢٧﴾
Oʻng taraf egalari. Oʻng taraf egalari nedir?!
فِي سِدۡرࣲ مَّخۡضُودࣲ﴿٢٨﴾
Ular tikonsiz sidrzorlardadirlar.
وَ طَلۡحࣲ مَّنضُودࣲ﴿٢٩﴾
Sermeva bananzorlardadirlar.
وَ ظِلࣲّ مَّمۡدُودࣲ﴿٣٠﴾
Va yoyilgan soyalardadirlar.
وَ مَآءࣲ مَّسۡكُوبࣲ﴿٣١﴾
Oqar suvlardadirlar.
وَ فَٰكِهَةࣲ كَثِيرَةࣲ﴿٣٢﴾
Serob mevalardadirlar.
لَّا مَقۡطُوعَةࣲ وَ لَا مَمۡنُوعَةࣲ﴿٣٣﴾
Tugamaydigan va man qilinmaydigan.
وَ فُرُشࣲ مَّرۡفُوعَةٍ﴿٣٤﴾
Koʻtarilgan koʻrpachalardadirlar.
إِنَّآ أَنشَأۡنَٰهُنَّ إِنشَآءࣰ﴿٣٥﴾
Albatta, Biz u(hur)larni dafʼatan, xos qilib, yaratdik.
فَجَعَلۡنَٰهُنَّ أَبۡكَارًا﴿٣٦﴾
Bas, ularni bokira qizlar qilib qoʻydik.
عُرُبًا أَتۡرَابࣰا﴿٣٧﴾
Bir xildagi tengdosh mahbubalar.
لِّأَصۡحَٰبِ ٱلۡيَمِينِ﴿٣٨﴾
Oʻng taraf egalari uchun.
ثُلَّةࣱ مِّنَ ٱلۡأَوَّلِينَ﴿٣٩﴾
Ular avvalgilardan koʻpgina jamoatlardir.
وَ ثُلَّةࣱ مِّنَ ٱلۡأٓخِرِينَ﴿٤٠﴾
Keyingilardan ham koʻpgina jamoatlardir.
وَ أَصۡحَٰبُ ٱلشِّمَالِ مَآ أَصۡحَٰبُ ٱلشِّمَالِ﴿٤١﴾
Va chap taraf egalari. Chap taraf egalari ne(badbaxtlar)dir?!
فِي سَمُومࣲ وَ حَمِيمࣲ﴿٤٢﴾
Ular oʻt shamol va qaynoq suvdadirlar.
وَ ظِلࣲّ مِّن يَحۡمُومࣲ﴿٤٣﴾
Qop-qora tutun soyasidadirlar.
لَّا بَارِدࣲ وَ لَا كَرِيمٍ﴿٤٤﴾
Na salqin emas va na foydali.
إِنَّهُمۡ كَانُواْ قَبۡلَ ذَٰلِكَ مُتۡرَفِينَ﴿٤٥﴾
Albatta, ular bundan oldin hoyi-havasga berilganlardan edilar.
وَ كَانُواْ يُصِرُّونَ عَلَى ٱلۡحِنثِ ٱلۡعَظِيمِ﴿٤٦﴾
Va katta gunoh ishlarni mudom qilib kelgan edilar.
وَ كَانُواْ يَقُولُونَ أَئِذَا مِتۡنَا وَ كُنَّا تُرَابࣰا وَ عِظَٰمًا أَءِنَّا لَمَبۡعُوثُونَ﴿٤٧﴾
Va: «Biz oʻlib, tuproq va suyak boʻlsak ham, qayta tiriltirilamizmi?
أَوَءَابَآؤُنَا ٱلۡأَوَّلُونَ﴿٤٨﴾
Avval oʻtgan otalarimiz ham-a?!» – der edilar.
قُلۡ إِنَّ ٱلۡأَوَّلِينَ وَ ٱلۡأٓخِرِينَ﴿٤٩﴾
Aytgil: «Albatta, avvalgilar va oxirgilar.
لَمَجۡمُوعُونَ إِلَىٰ مِيقَٰتِ يَوۡمࣲ مَّعۡلُومࣲ﴿٥٠﴾
Maʼlum kuni, belgilangan vaqtda, albatta, toʻplanuvchidirlar».
ثُمَّ إِنَّكُمۡ أَيُّهَا ٱلضَّآلُّونَ ٱلۡمُكَذِّبُونَ﴿٥١﴾
Soʻngra, siz, ey adashganlar, yolgʻonga chiqaruvchilar.
لَأٓكِلُونَ مِن شَجَرࣲ مِّن زَقُّومࣲ﴿٥٢﴾
Albatta, zaqqum daraxtidan yeyuvchisizlar.
فَمَالِـُٔونَ مِنۡهَا ٱلۡبُطُونَ﴿٥٣﴾
Bas, undan qorinlarni toʻldiruvchisizlar.
فَشَٰرِبُونَ عَلَيۡهِ مِنَ ٱلۡحَمِيمِ﴿٥٤﴾
Bas, ustidan oʻta qaynoq suvdan ichuvchisizlar.
فَشَٰرِبُونَ شُرۡبَ ٱلۡهِيمِ﴿٥٥﴾
Bas, chanqoq tuyadek ichuvchisizlar.
هَٰذَا نُزُلُهُمۡ يَوۡمَ ٱلدِّينِ﴿٥٦﴾
Ularning qiyomat kunidagi ziyofatlari mana shu!!!
نَحۡنُ خَلَقۡنَٰكُمۡ فَلَوۡلَا تُصَدِّقُونَ﴿٥٧﴾
Biz sizlarni yaratganmiz, ishonsalaring-chi!
أَفَرَءَيۡتُم مَّا تُمۡنُونَ﴿٥٨﴾
Oʻzingiz chiqaradigan maniyni oʻylab koʻring-a!
ءَأَنتُمۡ تَخۡلُقُونَهُۥٓ أَمۡ نَحۡنُ ٱلۡخَٰلِقُونَ﴿٥٩﴾
Uni sizlar yaratasizmi yoki Biz yaratuvchimizmi?!
نَحۡنُ قَدَّرۡنَا بَيۡنَكُمُ ٱلۡمَوۡتَ وَ مَا نَحۡنُ بِمَسۡبُوقِينَ﴿٦٠﴾
Orangizdagi oʻlimni Biz belgilaganmiz va Biz ojiz emasmiz.
عَلَىٰٓ أَن نُّبَدِّلَ أَمۡثَٰلَكُمۡ وَ نُنشِئَكُمۡ فِي مَا لَا تَعۡلَمُونَ﴿٦١﴾
Sizning oʻrningizga sizga oʻxshashlarni almashtirishdan va sizlarni oʻzingiz bilmaydigan holda yaratishdan.
وَ لَقَدۡ عَلِمۡتُمُ ٱلنَّشۡأَةَ ٱلۡأُولَىٰ فَلَوۡلَا تَذَكَّرُونَ﴿٦٢﴾
Va darhaqiqat, avvalgi yaratilishni bildingiz-ku, eslasalaringiz-chi!
أَفَرَءَيۡتُم مَّا تَحۡرُثُونَ﴿٦٣﴾
Oʻzingiz ekayotgan narsani oʻylab koʻring-a!
ءَأَنتُمۡ تَزۡرَعُونَهُۥٓ أَمۡ نَحۡنُ ٱلزَّٰرِعُونَ﴿٦٤﴾
Uni siz undirasizmi yoki Biz undiruvchimizmi?
لَوۡ نَشَآءُ لَجَعَلۡنَٰهُ حُطَٰمࣰا فَظَلۡتُمۡ تَفَكَّهُونَ﴿٦٥﴾
Agar xohlasak, Biz uni quruq choʻpga aylantirib qoʻyamiz. Sizlar esa, nadomatda ajablanib:
إِنَّا لَمُغۡرَمُونَ﴿٦٦﴾
«Albatta, biz ziyon koʻrganlarmiz.
بَلۡ نَحۡنُ مَحۡرُومُونَ﴿٦٧﴾
Balki, mahrum boʻlganlarmiz, (deysizlar).
أَفَرَءَيۡتُمُ ٱلۡمَآءَ ٱلَّذِي تَشۡرَبُونَ﴿٦٨﴾
Oʻzingiz ichadigan suvni oʻylab koʻring-a!
ءَأَنتُمۡ أَنزَلۡتُمُوهُ مِنَ ٱلۡمُزۡنِ أَمۡ نَحۡنُ ٱلۡمُنزِلُونَ﴿٦٩﴾
Uni bulutlardan siz tushirasizmi yoki Biz tushiruvchimizmi?
لَوۡ نَشَآءُ جَعَلۡنَٰهُ أُجَاجࣰا فَلَوۡلَا تَشۡكُرُونَ﴿٧٠﴾
Agar xohlasak, Biz uni shoʻr qilib qoʻyamiz. Shukr qilsangiz-chi!
أَفَرَءَيۡتُمُ ٱلنَّارَ ٱلَّتِي تُورُونَ﴿٧١﴾
Oʻzingiz yoqadigan olovni oʻylab koʻring-a!
ءَأَنتُمۡ أَنشَأۡتُمۡ شَجَرَتَهَآ أَمۡ نَحۡنُ ٱلۡمُنشِـُٔونَ﴿٧٢﴾
Uning daraxtini siz yaratgansizmi yoki Biz yaratuvchimizmi?
نَحۡنُ جَعَلۡنَٰهَا تَذۡكِرَةࣰ وَ مَتَٰعࣰا لِّلۡمُقۡوِينَ﴿٧٣﴾
Biz u(olov)ni eslatma va yoʻlovchilar uchun manfaat qilib qoʻydik.
فَسَبِّحۡ بِٱسۡمِ رَبِّكَ ٱلۡعَظِيمِ﴿٧٤﴾
Bas, ulugʻ Robbing ismini poklab yod et!
فَلَآ أُقۡسِمُ بِمَوَٰقِعِ ٱلنُّجُومِ﴿٧٥﴾
Yulduzlarning manzillari bilan qasam ichaman.
وَ إِنَّهُۥ لَقَسَمࣱ لَّوۡ تَعۡلَمُونَ عَظِيمٌ﴿٧٦﴾
Albatta, agar bilsangiz, bu ulugʻ qasamdir.
إِنَّهُۥ لَقُرۡءَانࣱ كَرِيمࣱ﴿٧٧﴾
Albatta, u Qurʼoni Karimdir.
فِي كِتَٰبࣲ مَّكۡنُونࣲ﴿٧٨﴾
U Saqlangan kitobdadir.
لَّا يَمَسُّهُۥٓ إِلَّا ٱلۡمُطَهَّرُونَ﴿٧٩﴾
Uni faqat poklanganlargina ushlaydir.
تَنزِيلࣱ مِّن رَّبِّ ٱلۡعَٰلَمِينَ﴿٨٠﴾
U, olamlarning Robbisidan tushirilgandir.
أَفَبِهَٰذَا ٱلۡحَدِيثِ أَنتُم مُّدۡهِنُونَ﴿٨١﴾
Bas, sizlar mana shu soʻzga beparvolik qilasizlarmi?
وَ تَجۡعَلُونَ رِزۡقَكُمۡ أَنَّكُمۡ تُكَذِّبُونَ﴿٨٢﴾
Va yolgʻonga chiqarishni rizq qilib olasizlarmi?
فَلَوۡلَآ إِذَا بَلَغَتِ ٱلۡحُلۡقُومَ﴿٨٣﴾
Joningiz halqumga kelib qolsa-chi?
وَ أَنتُمۡ حِينَئِذࣲ تَنظُرُونَ﴿٨٤﴾
Holbuki, oʻsha vaqtda oʻzlaringiz qarab turgan boʻlasizlar.
وَ نَحۡنُ أَقۡرَبُ إِلَيۡهِ مِنكُمۡ وَ لَٰكِن لَّا تُبۡصِرُونَ﴿٨٥﴾
Biz esa, sizdan koʻra unga yaqinmiz, ammo sizlar koʻrmaysizlar.
فَلَوۡلَآ إِن كُنتُمۡ غَيۡرَ مَدِينِينَ﴿٨٦﴾
Agar siz hisob bermaydigan boʻlsangiz.
تَرۡجِعُونَهَآ إِن كُنتُمۡ صَٰدِقِينَ﴿٨٧﴾
U(jon)ni oʻrniga qaytaring-chi, agar gaplaringiz rost boʻlsa.
فَأَمَّآ إِن كَانَ مِنَ ٱلۡمُقَرَّبِينَ﴿٨٨﴾
Agar yaqinlashtirilganlardan boʻlsa.
فَرَوۡحࣱ وَ رَيۡحَانࣱ وَ جَنَّتُ نَعِيمࣲ﴿٨٩﴾
Rohatda, farogʻatda va serneʼmat jannatdadir.
وَ أَمَّآ إِن كَانَ مِنۡ أَصۡحَٰبِ ٱلۡيَمِينِ﴿٩٠﴾
Agar oʻng taraf egalaridan boʻlsa.
فَسَلَٰمࣱ لَّكَ مِنۡ أَصۡحَٰبِ ٱلۡيَمِينِ﴿٩١﴾
Bas, senga oʻng taraf egalaridan Salom boʻlsin, (deyilur).
وَ أَمَّآ إِن كَانَ مِنَ ٱلۡمُكَذِّبِينَ ٱلضَّآلِّينَ﴿٩٢﴾
Va agar yolgʻonga chiqaruvchi gumrohlardan boʻlsa.
فَنُزُلࣱ مِّنۡ حَمِيمࣲ﴿٩٣﴾
Bas, oʻta qaynoq suvdan ziyofat.
وَ تَصۡلِيَةُ جَحِيمٍ﴿٩٤﴾
Va doʻzaxga kirishdir.
إِنَّ هَٰذَا لَهُوَ حَقُّ ٱلۡيَقِينِ﴿٩٥﴾
Albatta, ushbu, taʼkidki, ochiq-oydin haqiqatdir.
فَسَبِّحۡ بِٱسۡمِ رَبِّكَ ٱلۡعَظِيمِ﴿٩٦﴾
Bas, ulugʻ Robbing ismini poklab yod et!
Tarjima: Muhammad Sodiq Muhammad Yusuf
Sura haqida
Nomi: Voqe’a. Bu nom surada tilga olingan asosiy so‘z, voqea yoki mazmunga bog‘liq bo‘lib, suraning mavzusini eslab qolishga yordam beradi. Nomining ma’nosi — sodir bo‘luvchi voqea.
Mazmuni: Sura qiyomat kuni odamlarning uch toifaga ajralishini batafsil tasvirlaydi. O‘ng tomon egalari, chap tomon egalari va oldinga o‘tganlar uchun oqibatlar bayon qilinib, insonni o‘z amallari va hayotdagi yo‘nalishini qayta ko‘rib chiqishga undaydi.
Sura insonni faqat ma’lumot olishga emas, balki iymonni mustahkamlash, Alloh bilan munosabatni to‘g‘rilash va amalda hidoyatga ergashishga chorlaydi. Undagi qissalar, buyruqlar, ogohlantirishlar va oxirat tasvirlari bir-birini to‘ldirib, mo‘minning qalbi, axloqi va kundalik hayotini tarbiyalashga xizmat qiladi.