سورة غافر
G‘ofir surasi
Kechiruvchi · Ғофир сураси
G‘ofir surasi — Qurʼoni Karimning 40-surasi. U 85 oyatdan iborat, Makkada nozil boʻlgan. Nomi «Kechiruvchi» maʼnosini anglatadi. Quyida suraning toʻliq arabcha matni va oʻzbekcha tarjimasi berilgan.
بِسۡمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحۡمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ
حمٓ﴿١﴾
Haa. Miym.
تَنزِيلُ ٱلۡكِتَٰبِ مِنَ ٱللَّهِ ٱلۡعَزِيزِ ٱلۡعَلِيمِ﴿٢﴾
Bu kitobning nozil qilinishi aziyzu oʻta ilmli Alloh tomonidandir.
غَافِرِ ٱلذَّنۢبِ وَ قَابِلِ ٱلتَّوۡبِ شَدِيدِ ٱلۡعِقَابِ ذِي ٱلطَّوۡلِ ۖ لَآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ ۖ إِلَيۡهِ ٱلۡمَصِيرُ﴿٣﴾
U, gunohni magʻfirat qilguvchi, tavbani qabul etguvchi, iqobi shiddatli va fazlu karam sohibi boʻlgan Zotdir. Undan oʻzga ibodatga sazovor zot yoʻq. Qaytish Uning Oʻzigaginadir.
مَا يُجَٰدِلُ فِيٓ ءَايَٰتِ ٱللَّهِ إِلَّا ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ فَلَا يَغۡرُرۡكَ تَقَلُّبُهُمۡ فِي ٱلۡبِلَٰدِ﴿٤﴾
Allohning oyatlari haqida faqatgina kufr keltirganlar talashib-tortishurlar. Bas, ularning yurtlarda aylanib yurishlari seni aldab qoʻymasin.
كَذَّبَتۡ قَبۡلَهُمۡ قَوۡمُ نُوحࣲ وَ ٱلۡأَحۡزَابُ مِنۢ بَعۡدِهِمۡ ۖ وَ هَمَّتۡ كُلُّ أُمَّةِۭ بِرَسُولِهِمۡ لِيَأۡخُذُوهُ ۖ وَ جَٰدَلُواْ بِٱلۡبَٰطِلِ لِيُدۡحِضُواْ بِهِ ٱلۡحَقَّ فَأَخَذۡتُهُمۡ ۖ فَكَيۡفَ كَانَ عِقَابِ﴿٥﴾
Ulardan oldin Nuh qavmi va ular ketidan kelgan firqalar ham yolgʻonchi qilgan edilar. Har ummat oʻz Paygʻambarini tutishga qasd qildi va haqni yoʻqotish uchun botil ila mujodala etdi. Bas, Men ularni tutdim. Bas, Mening iqobim qanday boʻldi!
وَ كَذَٰلِكَ حَقَّتۡ كَلِمَتُ رَبِّكَ عَلَى ٱلَّذِينَ كَفَرُوٓاْ أَنَّهُمۡ أَصۡحَٰبُ ٱلنَّارِ﴿٦﴾
Kufr keltirganlarga ham Robbingning (azob) soʻzi xuddi ana shunday haq boʻldi. Albatta, ular doʻzax egalaridir.
ٱلَّذِينَ يَحۡمِلُونَ ٱلۡعَرۡشَ وَ مَنۡ حَوۡلَهُۥ يُسَبِّحُونَ بِحَمۡدِ رَبِّهِمۡ وَ يُؤۡمِنُونَ بِهِۦ وَ يَسۡتَغۡفِرُونَ لِلَّذِينَ ءَامَنُواْ ۖ رَبَّنَا وَسِعۡتَ كُلَّ شَيۡءࣲ رَّحۡمَةࣰ وَ عِلۡمࣰا فَٱغۡفِرۡ لِلَّذِينَ تَابُواْ وَ ٱتَّبَعُواْ سَبِيلَكَ وَ قِهِمۡ عَذَابَ ٱلۡجَحِيمِ﴿٧﴾
Arshni koʻtarib turganlar va uning atrofidagilar Robbilariga hamd ila tasbih ayturlar, Unga iymon keltirurlar va iymon keltirganlarga magʻfirat soʻrab: «Ey Robbimiz, rahmating va ilming ila har bir narsani qurshagansan, bas, tavba qilib, yoʻlingga ergashganlarni magʻfirat qilgin va ularni doʻzax azobidan saqlagin.
رَبَّنَا وَ أَدۡخِلۡهُمۡ جَنَّٰتِ عَدۡنٍ ٱلَّتِي وَعَدتَّهُمۡ وَ مَن صَلَحَ مِنۡ ءَابَآئِهِمۡ وَ أَزۡوَٰجِهِمۡ وَ ذُرِّيَّٰتِهِمۡ ۚ إِنَّكَ أَنتَ ٱلۡعَزِيزُ ٱلۡحَكِيمُ﴿٨﴾
Ey Robbimiz, ularni ham, otalaridan, juftlaridan va zurriyotlaridan ahli solih boʻlganlarini ham Oʻzing ularga vaʼda qilgan adn jannatlariga kiritgin. Albatta, Sening Oʻzing aziyzu oʻta hikmatli zotsan.
وَ قِهِمُ ٱلسَّيِّـَٔاتِ ۚ وَ مَن تَقِ ٱلسَّيِّـَٔاتِ يَوۡمَئِذࣲ فَقَدۡ رَحِمۡتَهُۥ ۚ وَ ذَٰلِكَ هُوَ ٱلۡفَوۡزُ ٱلۡعَظِيمُ﴿٩﴾
Va ularni yomonliklardan saqla, oʻsha kuni kimni yomonliklardan saqlasang, batahqiq, unga rahim qilibsan. Ana oʻsha buyuk yutuqdir», (derlar).
إِنَّ ٱلَّذِينَ كَفَرُواْ يُنَادَوۡنَ لَمَقۡتُ ٱللَّهِ أَكۡبَرُ مِن مَّقۡتِكُمۡ أَنفُسَكُمۡ إِذۡ تُدۡعَوۡنَ إِلَى ٱلۡإِيمَٰنِ فَتَكۡفُرُونَ﴿١٠﴾
Albatta, kufr keltirganlarga: «Iymonga chaqirilganingizda kufr keltirgan chogʻingizdagi Allohning gʻazabi sizning oʻzingizga (hozirgi) gʻazabingizdan kattaroqdir», deb nido qilinur.
قَالُواْ رَبَّنَآ أَمَتَّنَا ٱثۡنَتَيۡنِ وَ أَحۡيَيۡتَنَا ٱثۡنَتَيۡنِ فَٱعۡتَرَفۡنَا بِذُنُوبِنَا فَهَلۡ إِلَىٰ خُرُوجࣲ مِّن سَبِيلࣲ﴿١١﴾
Ular: «Ey Robbimiz, Sen bizni ikki marta oʻldirding, ikki marta tiriltirding. Bas, biz gunohlarimizni eʼtirof etdik. Endi chiqishning biron yoʻli bormi?» – dedilar.
ذَٰلِكُم بِأَنَّهُۥٓ إِذَا دُعِيَ ٱللَّهُ وَحۡدَهُۥ كَفَرۡتُمۡ وَ إِن يُشۡرَكۡ بِهِۦ تُؤۡمِنُواْ ۚ فَٱلۡحُكۡمُ لِلَّهِ ٱلۡعَلِيِّ ٱلۡكَبِيرِ﴿١٢﴾
Bunday boʻlishingiz Allohning yolgʻiz Oʻziga daʼvat qilinganida, kufr keltirganingiz, Unga shirk keltirilsa, iymon keltirganingiz uchundir. Bas, hukm oliy va ulugʻ Allohnikidir.
هُوَ ٱلَّذِي يُرِيكُمۡ ءَايَٰتِهِۦ وَ يُنَزِّلُ لَكُم مِّنَ ٱلسَّمَآءِ رِزۡقࣰا ۚ وَ مَا يَتَذَكَّرُ إِلَّا مَن يُنِيبُ﴿١٣﴾
Uning Oʻzi sizga oyat (belgi)larini koʻrsatadigan, osmondan sizga rizq tushiradigan Zotdir. Faqat qaytadigan kishigina anglar.
فَٱدۡعُواْ ٱللَّهَ مُخۡلِصِينَ لَهُ ٱلدِّينَ وَ لَوۡ كَرِهَ ٱلۡكَٰفِرُونَ﴿١٤﴾
Bas, agar kofirlar yoqtirmasalar ham, Allohga dinni xolis qilgan holingizda yolvoring.
رَفِيعُ ٱلدَّرَجَٰتِ ذُو ٱلۡعَرۡشِ يُلۡقِي ٱلرُّوحَ مِنۡ أَمۡرِهِۦ عَلَىٰ مَن يَشَآءُ مِنۡ عِبَادِهِۦ لِيُنذِرَ يَوۡمَ ٱلتَّلَاقِ﴿١٥﴾
U, darajasi yuksak, Arsh egasi boʻlgan Zotdir. U, Oʻz amri ila bandalaridan kimni xohlasa, oʻshanga muloqot kunidan ogohlantirishi uchun ruhni tushirur.
يَوۡمَ هُم بَٰرِزُونَ ۖ لَا يَخۡفَىٰ عَلَى ٱللَّهِ مِنۡهُمۡ شَيۡءࣱ ۚ لِّمَنِ ٱلۡمُلۡكُ ٱلۡيَوۡمَ ۖ لِلَّهِ ٱلۡوَٰحِدِ ٱلۡقَهَّارِ﴿١٦﴾
Oʻsha kunda ular zohir boʻlurlar. Allohga ulardan biron narsa maxfiy qolmas. Bugun mulk kimnikidir?! Yakkayu yolgʻiz, Qahhor Allohnikidir!
ٱلۡيَوۡمَ تُجۡزَىٰ كُلُّ نَفۡسِۭ بِمَا كَسَبَتۡ ۚ لَا ظُلۡمَ ٱلۡيَوۡمَ ۚ إِنَّ ٱللَّهَ سَرِيعُ ٱلۡحِسَابِ﴿١٧﴾
Bugungi kunda har bir jon oʻzi qilgan kasbga yarasha jazo olur. Bugunga kunda zulm yoʻqdur. Albatta, Alloh hisobni tez qilguvchi Zotdir.
وَ أَنذِرۡهُمۡ يَوۡمَ ٱلۡأٓزِفَةِ إِذِ ٱلۡقُلُوبُ لَدَى ٱلۡحَنَاجِرِ كَٰظِمِينَ ۚ مَا لِلظَّٰلِمِينَ مِنۡ حَمِيمࣲ وَ لَا شَفِيعࣲ يُطَاعُ﴿١٨﴾
Sen ularni yaqinlashguvchi Kundan ogohlantir. Oʻshanda jonlar xalqumga kelib, gʻam-gʻussaga toʻlib turarlar. Zolimlar uchun hech bir doʻst ham, itoat qilinadigan shafoatchi ham yoʻq.
يَعۡلَمُ خَآئِنَةَ ٱلۡأَعۡيُنِ وَ مَا تُخۡفِي ٱلصُّدُورُ﴿١٩﴾
U zot koʻzlarning xiyonatini ham, dillar maxfiy tutgan narsalarni ham bilur.
وَ ٱللَّهُ يَقۡضِي بِٱلۡحَقِّ ۖ وَ ٱلَّذِينَ يَدۡعُونَ مِن دُونِهِۦ لَا يَقۡضُونَ بِشَيۡءٍ ۗ إِنَّ ٱللَّهَ هُوَ ٱلسَّمِيعُ ٱلۡبَصِيرُ﴿٢٠﴾
Alloh haq ila hukm qilur. Undan oʻzga iltijo qilayotganlari esa, hech narsa bilan hukm qilmaslar. Albatta, Allohning Oʻzi oʻta eshitguvchi va oʻta koʻrguvchi Zotdir.
أَوَلَمۡ يَسِيرُواْ فِي ٱلۡأَرۡضِ فَيَنظُرُواْ كَيۡفَ كَانَ عَٰقِبَةُ ٱلَّذِينَ كَانُواْ مِن قَبۡلِهِمۡ ۚ كَانُواْ هُمۡ أَشَدَّ مِنۡهُمۡ قُوَّةࣰ وَ ءَاثَارࣰا فِي ٱلۡأَرۡضِ فَأَخَذَهُمُ ٱللَّهُ بِذُنُوبِهِمۡ وَ مَا كَانَ لَهُم مِّنَ ٱللَّهِ مِن وَاقࣲ﴿٢١﴾
Axir, ular yer yuzida yurib, oʻzlaridan oldin oʻtganlarning oqibati qanday boʻlganiga nazar solmaydilarmi?! Holbuki, oʻshalar ulardan koʻra quvvatliroq va yer yuzida asarlari koʻproq boʻlgan edilar. Bas, Alloh oʻshalarni gunohlari sababli tutdi. Ularga Allohdan oʻzga bir saqlovchi boʻlmadi.
ذَٰلِكَ بِأَنَّهُمۡ كَانَت تَّأۡتِيهِمۡ رُسُلُهُم بِٱلۡبَيِّنَٰتِ فَكَفَرُواْ فَأَخَذَهُمُ ٱللَّهُ ۚ إِنَّهُۥ قَوِيࣱّ شَدِيدُ ٱلۡعِقَابِ﴿٢٢﴾
Bunday boʻlishining sababi shuki, ularga Paygʻambarlari aniq hujjatlar bilan kelar edilar, ular esa, kufr keltirdilar. Bas, Alloh ularni tutdi. Albatta, U kuchli va iqobi shiddatli Zotdir.
وَ لَقَدۡ أَرۡسَلۡنَا مُوسَىٰ بِـَٔايَٰتِنَا وَ سُلۡطَٰنࣲ مُّبِينٍ﴿٢٣﴾
Batahqiq, Biz Musoni Oʻz oyatlarimiz va ochiq hujjat ila yubordik:
إِلَىٰ فِرۡعَوۡنَ وَ هَٰمَٰنَ وَ قَٰرُونَ فَقَالُواْ سَٰحِرࣱ كَذَّابࣱ﴿٢٤﴾
Firʼavnga, Homonga va Qorunga. Bas, ular: «(Bu) sehrgar va kazzob», dedilar.
فَلَمَّا جَآءَهُم بِٱلۡحَقِّ مِنۡ عِندِنَا قَالُواْ ٱقۡتُلُوٓاْ أَبۡنَآءَ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ مَعَهُۥ وَ ٱسۡتَحۡيُواْ نِسَآءَهُمۡ ۚ وَ مَا كَيۡدُ ٱلۡكَٰفِرِينَ إِلَّا فِي ضَلَٰلࣲ﴿٢٥﴾
Muso ularga Bizning huzurimizdan haq ila kelgan chogʻda, ular: «U bilan birga iymon keltirganlarning oʻgʻillarini qatl qilinglar, qizlarini tirik qoldiringlar», dedilar. Kofirlarning makr-hiylasi zalolatdan boshqa narsa emas.
وَ قَالَ فِرۡعَوۡنُ ذَرُونِيٓ أَقۡتُلۡ مُوسَىٰ وَ لۡيَدۡعُ رَبَّهُۥٓ ۖ إِنِّيٓ أَخَافُ أَن يُبَدِّلَ دِينَكُمۡ أَوۡ أَن يُظۡهِرَ فِي ٱلۡأَرۡضِ ٱلۡفَسَادَ﴿٢٦﴾
Firʼavn: «Meni qoʻyinglar, Musoni oʻldiray. Mayli, Robbiga duo qilsin. Albatta, men uning diningizni almashtirishidan va yer yuzida fasod chiqarishidan qoʻrqmoqdaman», dedi.
وَ قَالَ مُوسَىٰٓ إِنِّي عُذۡتُ بِرَبِّي وَ رَبِّكُم مِّن كُلِّ مُتَكَبِّرࣲ لَّا يُؤۡمِنُ بِيَوۡمِ ٱلۡحِسَابِ﴿٢٧﴾
Muso: «Albatta, men Robbim va Robbingiz boʻlgan Zotdan hisob kuniga iymon keltirmaydigan har bir mutakabbirdan panoh soʻrayman», dedi.
وَ قَالَ رَجُلࣱ مُّؤۡمِنࣱ مِّنۡ ءَالِ فِرۡعَوۡنَ يَكۡتُمُ إِيمَٰنَهُۥٓ أَتَقۡتُلُونَ رَجُلًا أَن يَقُولَ رَبِّيَ ٱللَّهُ وَ قَدۡ جَآءَكُم بِٱلۡبَيِّنَٰتِ مِن رَّبِّكُمۡ ۖ وَ إِن يَكُ كَٰذِبࣰا فَعَلَيۡهِ كَذِبُهُۥ ۖ وَ إِن يَكُ صَادِقࣰا يُصِبۡكُم بَعۡضُ ٱلَّذِي يَعِدُكُمۡ ۖ إِنَّ ٱللَّهَ لَا يَهۡدِي مَنۡ هُوَ مُسۡرِفࣱ كَذَّابࣱ﴿٢٨﴾
Firʼavn ahlidan boʻlgan, iymonini berkitib yuradigan bir moʻmin kishi: «Bir odamni, Alloh Robbimdir, degani uchun oʻldirasizlarmi?! Holbuki, u sizga Robbingizdan ochiq-oydin hujjatlar ila kelmishdir. Agar u yolgʻonchi boʻlsa, yolgʻoni oʻziga zarar. Agar rostgoʻy boʻlsa, unda u vaʼda qilayotgan baʼzi musiybatlar sizga yetar. Albatta, Alloh isrofchi va kazzob boʻlgan shaxsni hidoyat qilmas.
يَٰقَوۡمِ لَكُمُ ٱلۡمُلۡكُ ٱلۡيَوۡمَ ظَٰهِرِينَ فِي ٱلۡأَرۡضِ فَمَن يَنصُرُنَا مِنۢ بَأۡسِ ٱللَّهِ إِن جَآءَنَا ۚ قَالَ فِرۡعَوۡنُ مَآ أُرِيكُمۡ إِلَّا مَآ أَرَىٰ وَ مَآ أَهۡدِيكُمۡ إِلَّا سَبِيلَ ٱلرَّشَادِ﴿٢٩﴾
Ey qavmim, bugungi kunda mulk siznikidir. Yer yuzida yuzaga chiqib turibsizlar. Agar bizga Allohning azobi kelsa, unda bizga kim yordam berar?!» – dedi. Firʼavn: «Men sizga oʻzim koʻrayotgan narsadan boshqani koʻrsatmasman va sizlarni toʻgʻri yoʻldan boshqaga yoʻllamasman», dedi.
وَ قَالَ ٱلَّذِيٓ ءَامَنَ يَٰقَوۡمِ إِنِّيٓ أَخَافُ عَلَيۡكُم مِّثۡلَ يَوۡمِ ٱلۡأَحۡزَابِ﴿٣٠﴾
Iymon keltirgan kishi: «Ey qavmim, albatta, men sizga ham boshqa firqalar kuniga oʻxshash kun...
مِثۡلَ دَأۡبِ قَوۡمِ نُوحࣲ وَ عَادࣲ وَ ثَمُودَ وَ ٱلَّذِينَ مِنۢ بَعۡدِهِمۡ ۚ وَ مَا ٱللَّهُ يُرِيدُ ظُلۡمࣰا لِّلۡعِبَادِ﴿٣١﴾
Nuh qavmi, Od, Samud va ulardan keyingilar holiga oʻxshash hol boʻlishidan qoʻrqurman. Alloh bandalarga zulmni iroda qilmas.
وَ يَٰقَوۡمِ إِنِّيٓ أَخَافُ عَلَيۡكُمۡ يَوۡمَ ٱلتَّنَادِ﴿٣٢﴾
Ey qavmim, albatta, men sizlarga nidolashuv kunidan qoʻrqurman.
يَوۡمَ تُوَلُّونَ مُدۡبِرِينَ مَا لَكُم مِّنَ ٱللَّهِ مِنۡ عَاصِمࣲ ۗ وَ مَن يُضۡلِلِ ٱللَّهُ فَمَا لَهُۥ مِنۡ هَادࣲ﴿٣٣﴾
U kunda ortga qarab qochursiz. Siz uchun Allohdan hech bir qutqarguvchi boʻlmas. Kimni Alloh zalolatga ketkazsa, bas, unga hech bir hidoyatchi boʻlmas.
وَ لَقَدۡ جَآءَكُمۡ يُوسُفُ مِن قَبۡلُ بِٱلۡبَيِّنَٰتِ فَمَا زِلۡتُمۡ فِي شَكࣲّ مِّمَّا جَآءَكُم بِهِۦ ۖ حَتَّىٰٓ إِذَا هَلَكَ قُلۡتُمۡ لَن يَبۡعَثَ ٱللَّهُ مِنۢ بَعۡدِهِۦ رَسُولࣰا ۚ كَذَٰلِكَ يُضِلُّ ٱللَّهُ مَنۡ هُوَ مُسۡرِفࣱ مُّرۡتَابٌ﴿٣٤﴾
Batahqiq, bundan oldin Yusuf ochiq-oydin hujjatlar ila keldi. Bas, siz u oʻzingizga keltirgan narsaga shak keltirib, turib oldingiz. Nihoyat, u vafot etgan paytda: «Alloh undan keyin Paygʻambar yubormas», dedingiz. Alloh shunday qilib, isrofchi va shubhachi boʻlgan kimsani zalolatga ketkazdi.
ٱلَّذِينَ يُجَٰدِلُونَ فِيٓ ءَايَٰتِ ٱللَّهِ بِغَيۡرِ سُلۡطَٰنٍ أَتَىٰهُمۡ ۖ كَبُرَ مَقۡتًا عِندَ ٱللَّهِ وَ عِندَ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ ۚ كَذَٰلِكَ يَطۡبَعُ ٱللَّهُ عَلَىٰ كُلِّ قَلۡبِ مُتَكَبِّرࣲ جَبَّارࣲ﴿٣٥﴾
Allohning oyatlari haqida oʻzlariga kelgan hujjat-dalilsiz talashib-tortishadiganlar Alloh tomonidan ham, iymon keltirganlar tomonidan ham qattiq gʻazabga qolurlar. Alloh shunday qilib, har bir mutakabbir va zoʻravon qalbni muhrlar», dedi.
وَ قَالَ فِرۡعَوۡنُ يَٰهَٰمَٰنُ ٱبۡنِ لِي صَرۡحࣰا لَّعَلِّيٓ أَبۡلُغُ ٱلۡأَسۡبَٰبَ﴿٣٦﴾
Firʼavn dedi: «Ey, Homon, menga bir baland qasr bino qil, shoyad, sabablarga yetsam.
أَسۡبَٰبَ ٱلسَّمَٰوَٰتِ فَأَطَّلِعَ إِلَىٰٓ إِلَٰهِ مُوسَىٰ وَ إِنِّي لَأَظُنُّهُۥ كَٰذِبࣰا ۚ وَ كَذَٰلِكَ زُيِّنَ لِفِرۡعَوۡنَ سُوٓءُ عَمَلِهِۦ وَ صُدَّ عَنِ ٱلسَّبِيلِ ۚ وَ مَا كَيۡدُ فِرۡعَوۡنَ إِلَّا فِي تَبَابࣲ﴿٣٧﴾
Osmonlarning sabablariga yetsam, soʻngra Musoning Ilohiga boqsam. Albatta, men uni yolgʻonchi deb, gumon qilmoqdaman». Shunday qilib, Firʼavnga uning yomon amali ziynatlandi va u yoʻldan toʻsildi. Firʼavnning makr-hiylasi ziyonkorlikdan boshqa narsa emas.
وَ قَالَ ٱلَّذِيٓ ءَامَنَ يَٰقَوۡمِ ٱتَّبِعُونِ أَهۡدِكُمۡ سَبِيلَ ٱلرَّشَادِ﴿٣٨﴾
Iymon keltirgan kishi: «Ey qavmim, menga ergashinglar, sizni toʻgʻri yoʻlga hidoyat qilurman.
يَٰقَوۡمِ إِنَّمَا هَٰذِهِ ٱلۡحَيَوٰةُ ٱلدُّنۡيَا مَتَٰعࣱ وَ إِنَّ ٱلۡأٓخِرَةَ هِيَ دَارُ ٱلۡقَرَارِ﴿٣٩﴾
Ey qavmim, bu dunyo hayoti vaqtinchalik bir matoh, xolos. Albatta, oxirat, oʻshaning oʻzi barqarorlik diyoridir.
مَنۡ عَمِلَ سَيِّئَةࣰ فَلَا يُجۡزَىٰٓ إِلَّا مِثۡلَهَا ۖ وَ مَنۡ عَمِلَ صَٰلِحࣰا مِّن ذَكَرٍ أَوۡ أُنثَىٰ وَ هُوَ مُؤۡمِنࣱ فَأُوْلَٰٓئِكَ يَدۡخُلُونَ ٱلۡجَنَّةَ يُرۡزَقُونَ فِيهَا بِغَيۡرِ حِسَابࣲ﴿٤٠﴾
Kim biror yomonlik qilsa, faqat oʻshanga yarasha jazo oladi, xolos. Erkakdir, ayoldir, har kim moʻmin boʻlgan holida solih amal qilsa, bas, ana oʻshalar jannatga kirurlar, u yerda hisobsiz rizqlanurlar.
وَ يَٰقَوۡمِ مَا لِيٓ أَدۡعُوكُمۡ إِلَى ٱلنَّجَوٰةِ وَ تَدۡعُونَنِيٓ إِلَى ٱلنَّارِ﴿٤١﴾
Ey qavmim, nechun men sizni najotga chaqirsam, siz meni doʻzaxga chaqirursiz?!
تَدۡعُونَنِي لِأَكۡفُرَ بِٱللَّهِ وَ أُشۡرِكَ بِهِۦ مَا لَيۡسَ لِي بِهِۦ عِلۡمࣱ وَ أَنَا۠ أَدۡعُوكُمۡ إِلَى ٱلۡعَزِيزِ ٱلۡغَفَّٰرِ﴿٤٢﴾
Siz meni Allohga kufr keltirishimga va oʻzim bilmagan narsani Unga shirk keltirishimga chaqirmoqdasiz. Holbuki, men sizni aziyzu oʻta magʻfiratli Zotga chaqirmoqdaman.
لَا جَرَمَ أَنَّمَا تَدۡعُونَنِيٓ إِلَيۡهِ لَيۡسَ لَهُۥ دَعۡوَةࣱ فِي ٱلدُّنۡيَا وَ لَا فِي ٱلۡأٓخِرَةِ وَ أَنَّ مَرَدَّنَآ إِلَى ٱللَّهِ وَ أَنَّ ٱلۡمُسۡرِفِينَ هُمۡ أَصۡحَٰبُ ٱلنَّارِ﴿٤٣﴾
Hech shubha yoʻqki, albatta, siz meni chaqirayotgan narsaning dunyoda ham, oxiratda ham daʼvatga haqqi yoʻqdir. Albatta, qaytib borarimiz Allohgadir. Albatta, isrofchilar, ayni oʻshalar doʻzax egalaridir.
فَسَتَذۡكُرُونَ مَآ أَقُولُ لَكُمۡ ۚ وَ أُفَوِّضُ أَمۡرِيٓ إِلَى ٱللَّهِ ۚ إِنَّ ٱللَّهَ بَصِيرُۢ بِٱلۡعِبَادِ﴿٤٤﴾
Hali, men sizga aytayotgan gaplarni eslaysizlar. Men ishimni Allohning Oʻziga topshirdim. Albatta, Alloh bandalarini aniq koʻrib turguvchidir», dedi.
فَوَقَىٰهُ ٱللَّهُ سَيِّـَٔاتِ مَا مَكَرُواْ ۖ وَ حَاقَ بِـَٔالِ فِرۡعَوۡنَ سُوٓءُ ٱلۡعَذَابِ﴿٤٥﴾
Bas, Alloh uni makrlari yomonliklaridan saqladi va Firʼavn ahlini yomon azob oʻrab oldi.
ٱلنَّارُ يُعۡرَضُونَ عَلَيۡهَا غُدُوࣰّا وَ عَشِيࣰّا ۚ وَ يَوۡمَ تَقُومُ ٱلسَّاعَةُ أَدۡخِلُوٓاْ ءَالَ فِرۡعَوۡنَ أَشَدَّ ٱلۡعَذَابِ﴿٤٦﴾
U olovdir. Unga ertayu kech koʻndalang qilinurlar. Soat (qiyomat) qoim boʻlganida esa: «Firʼavn ahlini eng ashaddiy azobga kiritinglar», deyilur.
وَ إِذۡ يَتَحَآجُّونَ فِي ٱلنَّارِ فَيَقُولُ ٱلضُّعَفَٰٓؤُاْ لِلَّذِينَ ٱسۡتَكۡبَرُوٓاْ إِنَّا كُنَّا لَكُمۡ تَبَعࣰا فَهَلۡ أَنتُم مُّغۡنُونَ عَنَّا نَصِيبࣰا مِّنَ ٱلنَّارِ﴿٤٧﴾
Oʻshanda ular doʻzaxda bir-birlari ila xusumat qilurlar. Bas, zaiflar mutakabbirlik qilganlarga: «Albatta, biz sizga ergashuvchi boʻlgan edik. Endi siz bizning doʻzax nasibamizdan biror boʻlagini dafʼ qilasizlarmi?!» – derlar.
قَالَ ٱلَّذِينَ ٱسۡتَكۡبَرُوٓاْ إِنَّا كُلࣱّ فِيهَآ إِنَّ ٱللَّهَ قَدۡ حَكَمَ بَيۡنَ ٱلۡعِبَادِ﴿٤٨﴾
Mutakabbirlik qilganlar: «Albatta hammamiz uning ichidamiz. Shubhasiz, Alloh bandalar orasida hukm chiqarib boʻldi», derlar.
وَ قَالَ ٱلَّذِينَ فِي ٱلنَّارِ لِخَزَنَةِ جَهَنَّمَ ٱدۡعُواْ رَبَّكُمۡ يُخَفِّفۡ عَنَّا يَوۡمࣰا مِّنَ ٱلۡعَذَابِ﴿٤٩﴾
Doʻzaxda turganlar jahannam qoʻriqchilariga: «Robbingizga duo qilinglar, bizdan biror kun azobni yengillatsin», dedilar.
قَالُوٓاْ أَوَلَمۡ تَكُ تَأۡتِيكُمۡ رُسُلُكُم بِٱلۡبَيِّنَٰتِ ۖ قَالُواْ بَلَىٰ ۚ قَالُواْ فَٱدۡعُواْ ۗ وَ مَا دُعَٰٓؤُاْ ٱلۡكَٰفِرِينَ إِلَّا فِي ضَلَٰلٍ﴿٥٠﴾
Ular: «Sizga Paygʻambarlaringiz ochiq-oydin hujjatlar bilan kelmagan edilarmi?!» – dedilar. Bular: «Ha», deyishdi. Ular: «Bas, duo qilaveringlar. Kofirlarning duosi zalolatdan boshqa narsa emas», dedilar.
إِنَّا لَنَنصُرُ رُسُلَنَا وَ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ فِي ٱلۡحَيَوٰةِ ٱلدُّنۡيَا وَ يَوۡمَ يَقُومُ ٱلۡأَشۡهَٰدُ﴿٥١﴾
Albatta, Biz Paygʻambarlarimizga va iymon keltirganlarga bu dunyo hayotida va guvohlar turgan kunda ham nusrat berurmiz.
يَوۡمَ لَا يَنفَعُ ٱلظَّٰلِمِينَ مَعۡذِرَتُهُمۡ ۖ وَ لَهُمُ ٱللَّعۡنَةُ وَ لَهُمۡ سُوٓءُ ٱلدَّارِ﴿٥٢﴾
U kunda zolimlarga maʼziratlari naf bermas. Ularga laʼnat boʻlgʻay va ularga yomon hovli joy boʻlgʻay.
وَ لَقَدۡ ءَاتَيۡنَا مُوسَى ٱلۡهُدَىٰ وَ أَوۡرَثۡنَا بَنِيٓ إِسۡرَٰٓءِيلَ ٱلۡكِتَٰبَ﴿٥٣﴾
Batahqiq, Biz Musoga hidoyatni berdik va Bani Isroilni Kitobga voris qildik.
هُدࣰى وَ ذِكۡرَىٰ لِأُوْلِي ٱلۡأَلۡبَٰبِ﴿٥٤﴾
Aql egalariga hidoyatchi va eslatma boʻlsin uchun.
فَٱصۡبِرۡ إِنَّ وَعۡدَ ٱللَّهِ حَقࣱّ وَ ٱسۡتَغۡفِرۡ لِذَنۢبِكَ وَ سَبِّحۡ بِحَمۡدِ رَبِّكَ بِٱلۡعَشِيِّ وَ ٱلۡإِبۡكَٰرِ﴿٥٥﴾
Bas, sabr qil. Albatta, Allohning vaʼdasi haqdir. Gunohing uchun istigʻfor ayt. Ertayu kech Robbingga hamd ila tasbih ayt.
إِنَّ ٱلَّذِينَ يُجَٰدِلُونَ فِيٓ ءَايَٰتِ ٱللَّهِ بِغَيۡرِ سُلۡطَٰنٍ أَتَىٰهُمۡ إِن فِي صُدُورِهِمۡ إِلَّا كِبۡرࣱ مَّا هُم بِبَٰلِغِيهِ ۚ فَٱسۡتَعِذۡ بِٱللَّهِ ۖ إِنَّهُۥ هُوَ ٱلسَّمِيعُ ٱلۡبَصِيرُ﴿٥٦﴾
Albatta, Allohning oyatlari haqida oʻzlariga kelgan hujjatsiz talashib-tortishadiganlarning dillarida kibrdan oʻzga narsa yoʻq. Ular unga yetishguvchi emaslar. Bas, Allohdan panoh soʻra. Albatta, Uning Oʻzi oʻta eshitguvchi, oʻta koʻrguvchi Zotdir.
لَخَلۡقُ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَ ٱلۡأَرۡضِ أَكۡبَرُ مِنۡ خَلۡقِ ٱلنَّاسِ وَ لَٰكِنَّ أَكۡثَرَ ٱلنَّاسِ لَا يَعۡلَمُونَ﴿٥٧﴾
Albatta, osmonlaru yerni yaratish odamlarni yaratishdan kattaroqdir. Lekin odamlarning koʻplari bilmaslar.
وَ مَا يَسۡتَوِي ٱلۡأَعۡمَىٰ وَ ٱلۡبَصِيرُ وَ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَ عَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ وَ لَا ٱلۡمُسِيٓءُ ۚ قَلِيلࣰا مَّا تَتَذَكَّرُونَ﴿٥٨﴾
Koʻr bilan koʻruvchi barobar boʻlmas. Iymon keltirib, solih amallar qilganlar bilan yomonlik qilguvchi ham. Juda ham kam eslaysizlar.
إِنَّ ٱلسَّاعَةَ لَأٓتِيَةࣱ لَّا رَيۡبَ فِيهَا وَ لَٰكِنَّ أَكۡثَرَ ٱلنَّاسِ لَا يُؤۡمِنُونَ﴿٥٩﴾
Albatta, soat (qiyomat)kelguvchidir. Unda shubha yoʻq. Lekin odamlarning koʻplari iymon keltirmaslar.
وَ قَالَ رَبُّكُمُ ٱدۡعُونِيٓ أَسۡتَجِبۡ لَكُمۡ ۚ إِنَّ ٱلَّذِينَ يَسۡتَكۡبِرُونَ عَنۡ عِبَادَتِي سَيَدۡخُلُونَ جَهَنَّمَ دَاخِرِينَ﴿٦٠﴾
Robbingiz: «Menga duo qiling, sizga ijobat qilurman. Albatta, Mening ibodatimdan kibr qilganlar jahannamga xoru zor hollarida kirurlar», dedi.
ٱللَّهُ ٱلَّذِي جَعَلَ لَكُمُ ٱلَّيۡلَ لِتَسۡكُنُواْ فِيهِ وَ ٱلنَّهَارَ مُبۡصِرًا ۚ إِنَّ ٱللَّهَ لَذُو فَضۡلٍ عَلَى ٱلنَّاسِ وَ لَٰكِنَّ أَكۡثَرَ ٱلنَّاسِ لَا يَشۡكُرُونَ﴿٦١﴾
Alloh sizga sukunat topishingiz uchun kechani, koʻrsatuvchi etib kunduzni qilib bergan Zotdir. Albatta, Alloh odamlarga nisbatan fazlu karam sohibidir. Lekin odamlarning koʻplari bilmaslar.
ذَٰلِكُمُ ٱللَّهُ رَبُّكُمۡ خَٰلِقُ كُلِّ شَيۡءࣲ لَّآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ ۖ فَأَنَّىٰ تُؤۡفَكُونَ﴿٦٢﴾
Ana oʻsha Alloh Robbingizdir. U har bir narsaning yaratguvchisidir. Undan oʻzga ibodatga sazovor zot yoʻq. Bas, qayoqqa burilib ketmoqdasiz?!
كَذَٰلِكَ يُؤۡفَكُ ٱلَّذِينَ كَانُواْ بِـَٔايَٰتِ ٱللَّهِ يَجۡحَدُونَ﴿٦٣﴾
Allohning oyatlarini inkor qiladiganlar ana shunday burilib keturlar.
ٱللَّهُ ٱلَّذِي جَعَلَ لَكُمُ ٱلۡأَرۡضَ قَرَارࣰا وَ ٱلسَّمَآءَ بِنَآءࣰ وَ صَوَّرَكُمۡ فَأَحۡسَنَ صُوَرَكُمۡ وَ رَزَقَكُم مِّنَ ٱلطَّيِّبَٰتِ ۚ ذَٰلِكُمُ ٱللَّهُ رَبُّكُمۡ ۖ فَتَبَارَكَ ٱللَّهُ رَبُّ ٱلۡعَٰلَمِينَ﴿٦٤﴾
Alloh sizga yerni qarorgoh, osmonni tom qilgan va sizlarning suvratlaringizni goʻzal suvratda qilgan, sizlarga pok narsalardan rizq bergan Zotdir. Ana oʻsha Alloh Robbingizdir. Bas, olamlarning Robbi Alloh barakotli (yuksak) boʻldi.
هُوَ ٱلۡحَيُّ لَآ إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ فَٱدۡعُوهُ مُخۡلِصِينَ لَهُ ٱلدِّينَ ۗ ٱلۡحَمۡدُ لِلَّهِ رَبِّ ٱلۡعَٰلَمِينَ﴿٦٥﴾
U zot tirikdir. Undan oʻzga ibodatga sazovor zot yoʻq. Bas, Unga dinni xolis qilgan holda duo qiling. Olamlarning Robbi Allohga hamdlar boʻlsin.
قُلۡ إِنِّي نُهِيتُ أَنۡ أَعۡبُدَ ٱلَّذِينَ تَدۡعُونَ مِن دُونِ ٱللَّهِ لَمَّا جَآءَنِيَ ٱلۡبَيِّنَٰتُ مِن رَّبِّي وَ أُمِرۡتُ أَنۡ أُسۡلِمَ لِرَبِّ ٱلۡعَٰلَمِينَ﴿٦٦﴾
Sen: «Albatta, men oʻzimga Robbimdan ochiq-oydin hujjatlar kelgan paytda siz iltijo etayotgan narsalarga ibodat qilishdan qaytarilganman va olamlarning Robbiga taslim boʻlishga amr etildim», deb ayt.
هُوَ ٱلَّذِي خَلَقَكُم مِّن تُرَابࣲ ثُمَّ مِن نُّطۡفَةࣲ ثُمَّ مِنۡ عَلَقَةࣲ ثُمَّ يُخۡرِجُكُمۡ طِفۡلࣰا ثُمَّ لِتَبۡلُغُوٓاْ أَشُدَّكُمۡ ثُمَّ لِتَكُونُواْ شُيُوخࣰا ۚ وَ مِنكُم مَّن يُتَوَفَّىٰ مِن قَبۡلُ ۖ وَ لِتَبۡلُغُوٓاْ أَجَلࣰا مُّسَمࣰّى وَ لَعَلَّكُمۡ تَعۡقِلُونَ﴿٦٧﴾
U sizni tuproqdan, soʻngra nutfadan, soʻngra (yopishqoq) laxta qondan yaratgan Zotdir. Soʻngra U sizni buvak holingizda chiqarur. Soʻngra kamolga yetishingiz uchun, soʻngra qari boʻlishingiz uchun (ulgʻaytirur). Sizning ichingizda undan oldin vafot etadiganlar ham boʻlur. (Bular) belgilangan ajalga yetishingiz uchundir. Shoyadki, aql yuritsangiz.
هُوَ ٱلَّذِي يُحۡيِۦ وَ يُمِيتُ ۖ فَإِذَا قَضَىٰٓ أَمۡرࣰا فَإِنَّمَا يَقُولُ لَهُۥ كُن فَيَكُونُ﴿٦٨﴾
U zot tiriltirur va oʻldirur. Qachonki biror ishni xohlasa, «Boʻl!» der va u boʻlur.
أَلَمۡ تَرَ إِلَى ٱلَّذِينَ يُجَٰدِلُونَ فِيٓ ءَايَٰتِ ٱللَّهِ أَنَّىٰ يُصۡرَفُونَ﴿٦٩﴾
Allohning oyatlari haqida talashib-tortishadiganlarni koʻrmaysanmi?! Qayoqqa burilib ketmoqdalar?!
ٱلَّذِينَ كَذَّبُواْ بِٱلۡكِتَٰبِ وَ بِمَآ أَرۡسَلۡنَا بِهِۦ رُسُلَنَا ۖ فَسَوۡفَ يَعۡلَمُونَ﴿٧٠﴾
Kitobni va Biz Paygʻambarlarimiz ila yuborgan narsani yolgʻonga chiqarganlar tezda bilurlar.
إِذِ ٱلۡأَغۡلَٰلُ فِيٓ أَعۡنَٰقِهِمۡ وَ ٱلسَّلَٰسِلُ يُسۡحَبُونَ﴿٧١﴾
Oʻshanda ular boʻyinlarida kishanlar va zanjirlar ila tortilurlar.
فِي ٱلۡحَمِيمِ ثُمَّ فِي ٱلنَّارِ يُسۡجَرُونَ﴿٧٢﴾
Oʻta qaynoq suvga, soʻngra olovda kuydirilurlar.
ثُمَّ قِيلَ لَهُمۡ أَيۡنَ مَا كُنتُمۡ تُشۡرِكُونَ﴿٧٣﴾
Soʻngra ularga: «Shirk keltirib yurgan narsalaringiz qani.
مِن دُونِ ٱللَّهِ ۖ قَالُواْ ضَلُّواْ عَنَّا بَل لَّمۡ نَكُن نَّدۡعُواْ مِن قَبۡلُ شَيۡـࣰٔا ۚ كَذَٰلِكَ يُضِلُّ ٱللَّهُ ٱلۡكَٰفِرِينَ﴿٧٤﴾
Allohdan oʻzga?!» – deyildi. Ular: «Bizdan yoʻqolib qoldilar. Yoʻq. Oldin hech narsaga iltijo qilmagan edik», dedilar. Alloh kofirlarni shunday qilib zalolatga ketkazur.
ذَٰلِكُم بِمَا كُنتُمۡ تَفۡرَحُونَ فِي ٱلۡأَرۡضِ بِغَيۡرِ ٱلۡحَقِّ وَ بِمَا كُنتُمۡ تَمۡرَحُونَ﴿٧٥﴾
Mana shular yer yuzida nohaqdan shodlanib yurganingiz va kibru havoga berilib yurganingiz uchundir.
ٱدۡخُلُوٓاْ أَبۡوَٰبَ جَهَنَّمَ خَٰلِدِينَ فِيهَا ۖ فَبِئۡسَ مَثۡوَى ٱلۡمُتَكَبِّرِينَ﴿٧٦﴾
Jahannam eshiklaridan unda abadiy qolguvchi boʻlgan holingizda kiringlar. Mutakabbirlarning joyi naqadar yomon!
فَٱصۡبِرۡ إِنَّ وَعۡدَ ٱللَّهِ حَقࣱّ ۚ فَإِمَّا نُرِيَنَّكَ بَعۡضَ ٱلَّذِي نَعِدُهُمۡ أَوۡ نَتَوَفَّيَنَّكَ فَإِلَيۡنَا يُرۡجَعُونَ﴿٧٧﴾
Bas, sabr qil. Albatta, Allohning vaʼdasi haqdir. Endi Biz yoki senga ularga vaʼda qilgan narsalarimizning baʼzilarini koʻrsaturmiz yoki seni vafot ettirurmiz. Bas, Bizgagina qaytarilurlar.
وَ لَقَدۡ أَرۡسَلۡنَا رُسُلࣰا مِّن قَبۡلِكَ مِنۡهُم مَّن قَصَصۡنَا عَلَيۡكَ وَ مِنۡهُم مَّن لَّمۡ نَقۡصُصۡ عَلَيۡكَ ۗ وَ مَا كَانَ لِرَسُولٍ أَن يَأۡتِيَ بِـَٔايَةٍ إِلَّا بِإِذۡنِ ٱللَّهِ ۚ فَإِذَا جَآءَ أَمۡرُ ٱللَّهِ قُضِيَ بِٱلۡحَقِّ وَ خَسِرَ هُنَالِكَ ٱلۡمُبۡطِلُونَ﴿٧٨﴾
Batahqiq, Biz sendan oldin ham Paygʻambarlar yuborganmiz. Ulardan kimningdir qissasini senga aytdik va ulardan kimningdir qissasini senga aytmadik. Hech Paygʻambar Allohning iznisiz oyat (moʻʼjiza) keltirgan emas. Bas, qachonki Allohning amri kelganida, haq ila hukm chiqarilur va oʻshanda botil ish qilib yurguvchilar ziyon torturlar.
ٱللَّهُ ٱلَّذِي جَعَلَ لَكُمُ ٱلۡأَنۡعَٰمَ لِتَرۡكَبُواْ مِنۡهَا وَ مِنۡهَا تَأۡكُلُونَ﴿٧٩﴾
Alloh sizlarga chorva hayvonlarini ulardan baʼzilarini minishingiz uchun yaratdi. Ulardan baʼzilarini yersizlar.
وَ لَكُمۡ فِيهَا مَنَٰفِعُ وَ لِتَبۡلُغُواْ عَلَيۡهَا حَاجَةࣰ فِي صُدُورِكُمۡ وَ عَلَيۡهَا وَ عَلَى ٱلۡفُلۡكِ تُحۡمَلُونَ﴿٨٠﴾
Siz uchun ularda manfaatlar bor. Va ular ustida dillaringizdagi hojatlarga yetishishingiz uchundir. Ularda va kemalarda tashilursiz.
وَ يُرِيكُمۡ ءَايَٰتِهِۦ فَأَيَّ ءَايَٰتِ ٱللَّهِ تُنكِرُونَ﴿٨١﴾
Va U zot sizlarga Oʻz oyat(belgi)larini koʻrsatur. Bas, Allohning qaysi oyat(belgi)larini inkor qilursizlar?!
أَفَلَمۡ يَسِيرُواْ فِي ٱلۡأَرۡضِ فَيَنظُرُواْ كَيۡفَ كَانَ عَٰقِبَةُ ٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِهِمۡ ۚ كَانُوٓاْ أَكۡثَرَ مِنۡهُمۡ وَ أَشَدَّ قُوَّةࣰ وَ ءَاثَارࣰا فِي ٱلۡأَرۡضِ فَمَآ أَغۡنَىٰ عَنۡهُم مَّا كَانُواْ يَكۡسِبُونَ﴿٨٢﴾
Axir, ular yer yuzida yurib, oʻzlaridan oldingilarning oqibati qanday boʻlganiga nazar solmaydilarmi?! Holbuki, oʻshalar bulardan koʻra quvvatliroq va yer yuzida asarlari koʻproq boʻlgan edilar. Bas, ularga kasb qilgan narsalari asqotmadi.
فَلَمَّا جَآءَتۡهُمۡ رُسُلُهُم بِٱلۡبَيِّنَٰتِ فَرِحُواْ بِمَا عِندَهُم مِّنَ ٱلۡعِلۡمِ وَ حَاقَ بِهِم مَّا كَانُواْ بِهِۦ يَسۡتَهۡزِءُونَ﴿٨٣﴾
Qachonki ularga Paygʻambarlari ochiq-oydin hujjatlar bilan kelganlarida, ular oʻzlaridagi ilm bilan maqtandilar. Va ularni oʻzlari istehzo qilgan narsa oʻrab oldi.
فَلَمَّا رَأَوۡاْ بَأۡسَنَا قَالُوٓاْ ءَامَنَّا بِٱللَّهِ وَحۡدَهُۥ وَ كَفَرۡنَا بِمَا كُنَّا بِهِۦ مُشۡرِكِينَ﴿٨٤﴾
Qachonki azobimizni koʻrganlarida: «Biz Allohning yolgʻiz Oʻziga iymon keltirdik va Unga sherik qilgan narsalarimizga kufr keltirdik», dedilar.
فَلَمۡ يَكُ يَنفَعُهُمۡ إِيمَٰنُهُمۡ لَمَّا رَأَوۡاْ بَأۡسَنَا ۖ سُنَّتَ ٱللَّهِ ٱلَّتِي قَدۡ خَلَتۡ فِي عِبَادِهِۦ ۖ وَ خَسِرَ هُنَالِكَ ٱلۡكَٰفِرُونَ﴿٨٥﴾
Bizning azobimizni koʻrganlaridagi iymonlari ularga manfaat bera olmas edi. Allohning bandalariga joriy boʻlib kelgan sunnati shu. Ana oʻshanda kofirlar ziyon koʻrdilar.
Tarjima: Muhammad Sodiq Muhammad Yusuf
Sura haqida
Nomi: G‘ofir. Bu nom surada tilga olingan asosiy so‘z, voqea yoki mazmunga bog‘liq bo‘lib, suraning mavzusini eslab qolishga yordam beradi. Nomining ma’nosi — mag‘firat qiluvchi.
Mazmuni: Sura Allohning mag‘firati va jazosi o‘rtasidagi muvozanatni ko‘rsatadi. Fir’avn oilasidan iymonini yashirgan bir mo‘minning dalillari, Muso alayhissalom voqeasi va takabburlikning oqibatlari orqali haqiqatni himoya qilish va sabrga chaqiriladi.
Sura insonni faqat ma’lumot olishga emas, balki iymonni mustahkamlash, Alloh bilan munosabatni to‘g‘rilash va amalda hidoyatga ergashishga chorlaydi. Undagi qissalar, buyruqlar, ogohlantirishlar va oxirat tasvirlari bir-birini to‘ldirib, mo‘minning qalbi, axloqi va kundalik hayotini tarbiyalashga xizmat qiladi.